\
4 Mart 2024 - Bazar ertəsi

Türkiyənin mütləq görülməli muzeyləri

Türkiyənin mütləq görülməli muzeyləri
1437baxış

Hazırda Türkiyəyə səyahət etmək üçün ən yaxşı vaxtlardan biridir. Ege sahillərindən və hələ də davam edən yay Türk Rivierasından mənzərəli şərqə qədər uzanan bu zəngin coğrafiya kəşf ediləcək çox yer təklif edir. Türkiyənin uzun tarixini ölkənin UNESCO-nun Dünya İrs Siyahısına daxil edilmiş 22 abidəsi, yerləşdikləri şəhərləri simvolizə edən və Anadolunun tarixinə işıq salan muzeyləri təsvir edir.

İstanbul Arxeologiya Muzeyi: Tarixin canlandığı yer

Topkapı Sarayı ərazisində yerləşən İstanbul Arxeologiya Muzeyi eksponatları ilə dünyanın ən zəngin arxeologiya muzeylərindən biridir. Burada mərhum Osmanlı İmperiyasının sərhədləri daxilində sivilizasiyalara aid bir milyondan çox əsər, Arxaik dövrdən Roma dövrünün sonuna qədər Didim-Milet müqəddəs yolunun Branxit heykəlləri, Kore və Kouros (gənc qız və oğlan) heykəlləri, Halikarnas məqbərəsinin Aslan heykəli, Afrodita Başçısı Məşhur Pergamon Zevsin qurbangahı, Böyük İskəndərin portreti, Roma dövrünün üç böyük mərmər şəhəri Afrodisias, Efes və Miletdə kəşf edilən heykəltəraşlıq əsərləri yer alır. Kompleksin əsas binası olan Arxeologiya Muzeyi dünyada əsasən muzey kimi tikilmiş və İstanbulun Neo-Klassik memarlığının nadir nümunələrindən biridir. Muzeydə Türkiyədə muzeyşünaslığın banisi və 19-cu əsrdə muzeyin ilk müdiri olan Osman Hamdi bəyin rəhbərlik etdiyi qazıntılar zamanı üzə çıxarılan çoxsaylı əsərlər də var. Bunlardan biri də Osman Hamdi bəyin 1887-1888-ci illər arasında apardığı qazıntılar zamanı Sidon Kralı Nekropolunda üzə çıxarılan dünya üzrə məşhur İskəndər Lahitdir. Muzeyi ziyarət etdikdən sonra Gülhanə parkına baxan bu gözoxşayan muzeyin sevimli kafesində dincəlməyi isə unutmayın.

Qlobal irsi nümayiş etdirən muzey: Efes

UNESCO-nun Dünya İrs Siyahısına daxil olan İzmirin Selcuk səmtindəki qədim Efes şəhəri hər səyahətçinin mütləq marşrutudur. Təxminən 9000 illik ərazi Ellinistik, Roma, Şərqi Roma, Beyliklər və Osmanlı dövrlərinə şahidlik etmişdir. Möhtəşəm Efes Muzeyi isə Efesli Artemida, Priapos, İsis və Misir keşişinin heykəlləri, delfinli Eros və dovşanlı Eros heykəlləri, Eros və Sokratın büstləri və digər mifoloji tanrıların təsvirləri kimi qədim xəzinələri ehtiva edən kolleksiyası ilə Türkiyənin ən əhəmiyyətli muzeylərindən biridir. Efes arxeoloji sahəsi son vaxtlar “Gələcəyə İrs Əbədi Efes Layihəsi” çərçivəsində qazıntı, bərpa və abadlıq işləri ilə gündəmdədir və buradan çıxarılan hər bir əsər muzey kolleksiyasına əlavə edilir. Bundan əlavə, yeni açılan Efes Rəqəmsal Təcrübə Muzeyi ziyarətçilərə antik dövrün virtual dünyasında unikal səyahət olan Efes şəhərinin tarixini rəqəmsal mühitdə yaşamaq imkanı təqdim edir.

Anadolu Tarixinə Səyahət: Anadolu Sivilizasiyaları Muzeyi

Türkiyənin paytaxtı Ankara çox əhəmiyyətli bir muzeyə, Ankara qalası yaxınlığında iki Osmanlı binasında yerləşən Anadolu Sivilizasiyaları Muzeyinə ev sahibliyi edir. 1997-ci ildə “Avropada İlin Muzeyi” seçilən muzey kompleksi xronoloji ardıcıllıqla Anadoluda keçmişdən günümüzə sivilizasiyaların əsərlərini nümayiş etdirir. Muzeyin kolleksiyası Anadolunun ən böyük sivilizasiyalarından biri olan Hetlərdən Frigiyalılara qədər bir sıra dövrləri əhatə edir və burada Paleolit, Kalkolit və Qədim Tunc dövrləri, Assuriya Ticarət Koloniyaları, Hetit İmperatorluğu dövrünə aid əsərlər, eləcə də Frigiya və Urartu Krallığından qalıqlar yer alır. “Ankara Çağlar və Klassik Dövrlər” bölmələrində keçən ay UNESCO-nun Dünya İrs Siyahısında Türkiyənin 21-ci irsi olaraq qeydə alınan qədim Qordion şəhərindən qazılan əsərlər də yer alır.

Türk Rivierasının incisi: Antalya Muzeyi

Türkiyənin ən böyük muzeylərindən biri ilin 300 günü günəşli olan Türk Rivierasının qəlbi Antalyadadır. Antalya sərhədləri daxilində mövcud olan üç qədim mədəniyyət bölgəsi Likiya, Pamfiliya və Pisidiyaya həsr olunmuş və qədim Perge şəhərindən qazılmış heykəlləri özündə əks etdirən Antalya Muzeyi “Avropa Şurası Muzeyi” mükafatını qazanaraq öz dəyərini sübut edən bir kompleksdir. Belə ki, 1988-ci ildə ilin mükafatına layiq görülüb. Muzeyin kolleksiyasına xaricdən Türkiyəyə qaytarılmış bir sıra mühüm eksponatlar daxildir. Bu ilin əvvəlində ABŞ-dan qayıdan Bubon qədim şəhərindən Septimius Severusun heykəli, Pergedən iki heykəl başı və Çatalhöyükdən ana ilahə də daxil olmaqla 12 əsəri indi öz vətənlərində görmək mümkündür.

Gözəl mozaika kolleksiyaları: Gaziantep Zeuqma Muzeyi

Roma dövrünün ən böyük və ən sıx məskunlaşdığı şəhərlərindən biri olan antik Zeuqma şəhərinə ev sahibliyi edən dünyanın ən böyük mozaika muzeylərindən biri olan Zeuqma Mozaika Muzeyində qazılmış mozaikalarla tanış ola bilərsiniz. Bu möhtəşəm muzeydə nümayiş olunan əsərlər sırasında Döyüş Tanrısı Marsın (Ares) dramatik heykəli və dünyaca məşhur “Qaraca qız mozaikası” yer alır.

KÖNÜL AYPARA

Türkiyənin mütləq görülməli muzeyləri